GRAVEL BIKE BARCELONA. Five Castles gravel ride

Gravelbike Barcelona: de gravelroute van de vijf kastelen

Bij Terra Bike Tours® Barcelona laten we je de gravelroute zien die we zelf hebben ontworpen. Het doel van de route is vijf middeleeuwse kastelen te verbinden in de bossen ten noorden van Barcelona. Vanuit het kuuroord Caldes de Montbui verbinden we de kastelen van Montbui, Gallifa, Guanta, Sentmenat en Plegamans. De route is gemaakt voor de gravelbike, met wat asfalt- en betonstukken, zeer onverharde paden, enkele wat technischere stukken en doorgangen door een paar dorpen in de omgeving.   We starten in Caldes de Montbui, een kuuroord sinds de Romeinse tijd, 35 km ten noorden van Barcelona. Een goed startpunt voor een avontuur, met meerdere hotels, een camping en een hostel. We vertrekken bij de achterste stadsmuur langs de beek, onlangs gerestaureerd en gedocumenteerd sinds de 12e eeuw, naar de Gevangenistoren, een van de oude toegangen van de ommuurde stad, die in de 19e eeuw tot gevangenis werd verbouwd.     In deze video (met Engelse ondertiteling) zie je de route die we kozen, de kastelen en de verscheidenheid van de rit die we met gravelbikes reden: verharde paden, stenige paden, kleine paadjes, korte stukken binnenweg, betonnen paden en kasseien in de dorpjes. De route is de beste definitie van gravel: allerlei soorten ondergrond en de vrijheid om met je fiets elk hoekje te bereiken, terwijl je nieuwe plekken en gebouwen ontdekt en natuurlijk stopt bij de oude kastelen om van het spectaculaire uitzicht te genieten.

Route voor de gravelbike, op 35 km van het centrum van Barcelona

Na Caldes en een woonwijk volgen enkele klimmetjes over ongelijk terrein naar het eerste van de vijf kastelen, het Castell de Montbui. Het kasteel wordt in 987 genoemd en was de zetel van de baronie Montbui. Het had verschillende eigenaars, onder wie Ramon Berenguer I, Ramon Cabanes, de Torrelles en de Sentmenat, en bleef in gebruik tot 1714, toen het werd afgebroken. Ernaast staat de kluis van Sant Mateu uit de 12e eeuw, die nu wordt gerestaureerd. Vanaf de kasteelheuvel reikt het uitzicht tot Barcelona, over het hele dal met de dorpen van het Vallès.   Ook al zijn het geen echte kastelen, we komen langs verschillende interessante gebouwen uit de middeleeuwse wereld. In Sant Feliu de Codines kun je bijvoorbeeld Can Xifreda bezoeken, een modernistisch gebouw van verschillende architecten, geïnspireerd op een Mozarabisch kasteel. Nu is het een museum, bekend om het bastion van Sant Feliu dat Gaudí ontwierp en bouwde; hij kwam vaak in Sant Feliu. In het bos vinden we daarna de kleine, goed verstopte kluis Mare de Déu del Grau uit de 13e eeuw, lastig te vinden.   Van Sant Feliu naar het tweede kasteel fietsen we door een eenzaam bos: eerst dalende paden met wat stenen maar ideaal voor gravel naar het dal van de beek van Caldes, dan omhoog over betere paden tot het kasteel van Gallifa. Hier zijn Iberische resten uit de 12e eeuw v.Chr. gevonden, maar het kasteel zelf wordt vanaf 999 genoemd, in een verkoopakte van de graaf van Barcelona aan de vicaris Bonfill. De familie Gallifa was lang eigenaar. Er is weinig van het kasteel over, maar de romaanse kapel Santa Maria is goed bewaard. Het complex is gerestaureerd als ontmoetingsplek en ter bescherming van ecologische waarden, met het beeld van de Mare de Déu de l’Ecologia, en heet nu het Heiligdom van de Ecologie. Vanaf Gallifa begint het technischere stuk: afdalingen die heel onregelmatig en behoorlijk stenig zijn. Een gravelbike met voldoende brede banden kan deze paden door het dichte bos zonder problemen aan. Geen kasteel, maar het vermelden waard is Sant Sebastià de Montmajor, een klein dorpje uit de 11e–12e eeuw dat bij Caldes de Montbui hoort en vroeger onder het klooster van Sant Cugat del Vallès viel. Vanaf hier volgen we de weg naar de wijk El Farell, met heel weinig verkeer, doordeweeks bijna geen.
  Na het asfalt gaan we weer over paden met een zekere moeilijkheidsgraad, maar goed te doen met onze gravelbikes, eerst constant op en neer, en dan omlaag naar het derde kasteel van de dag: dat van Guanta. Het echte kasteel uit de 12e eeuw is een ruïne en ligt vlak bij de waterval van Guanta, die na regenachtige dagen een spectaculaire val van 50 meter heeft. Het ten onrechte zo genoemde kasteel is eigenlijk het Castellet de Guanta, een boerderij uit de 15e eeuw, gerenoveerd in de 19e eeuw. Nu zit er een restaurant dat bekend en geliefd is bij mountainbikers. Vanaf Guanta dalen we af over een pad waar auto’s wel omhoog rijden, maar waarvan de ondergrond zo slecht en de afdaling zo snel is dat de fiets meer trilt dan wanneer we over de dwarsliggers van een spoorlijn zouden rijden.
De laatste twee kastelen zijn Sentmenat en Plegamans, al in meer bebouwd gebied. Het eerste is een groot gotisch gebouw, in 1069 herbouwd op oudere fundamenten, eigendom van het geslacht Sentmenat tot het in 1101 overging naar de heren van Montcada; in de 15e eeuw kregen de Sentmenat het terug en het is nog steeds van hen. In de afgelopen eeuwen werd het als boerderij gebruikt en verloor het zijn verdedigingswerken. Het tweede, Plegamans, is ook een gotisch gebouw uit de 14e–15e eeuw; de oorspronkelijke toren is uit de 10e eeuw. Bekend zijn de heren Ramon de Plegamans en Marimon de Plegamans. Nu is het de zetel van de stichting Folch i Torres, met een museum over de vijf schrijvende broers uit deze familie.   Terug in Caldes de Montbui brengt de route je over aangename paden langs de beek van Caldes naar de Torre Marimon, nu een landbouwbedrijf van 115 hectare. De kapel wordt vanaf 1342 genoemd en was van de Marimon, in de middeleeuwen een van de rijkste families van de streek, met bezittingen in Palau, Caldes en Bigues. Nu is het eigendom van het IRTA, het instituut voor landbouw- en voedingstechnologie van de Catalaanse regering. Sporters uit de omgeving waarderen de plek om te wandelen, hardlopen of fietsen over makkelijke, zeer aangename paden tussen bosjes.
Winkelwagen